مطالعات کوچک اخیر ارتباط نگران‌کننده‌ای بین ریزپلاستیک‌های یافت‌شده در خون و پلاک موجود در شریان‌های گردن با حمله قلبی، سکته مغزی و مرگ نشان داده‌اند. دکتر دیوید کریستیانی، استاد ژنتیک محیط زیست در دانشکده بهداشت عمومی هاروارد تی. اچ. چان، اشاره می‌کند که هرچند این یافته‌های اولیه هنوز به‌طور قطعی اثبات نمی‌کنند که ریزپلاستیک‌ها مستقیماً در بیماری‌های قلبی نقش دارند، اما همچنان دلیلی برای نگرانی جدی هستند.
به گفته این متخصص، ریزپلاستیک‌ها در محیط زیست به وفور یافت می‌شوند و راه خود را به غذا، آب و حتی هوایی که تنفس می‌کنیم، باز کرده‌اند. این ذرات ریز نه تنها در بافت‌های مختلف بدن انسان شناسایی شده‌اند، بلکه ارتباط آن‌ها با بروز چاقی، دیابت، لنفوم و ناباروری نیز مطرح شده است. با این حال، درک کامل ارتباط پیچیده بین ریزپلاستیک‌ها و سلامت انسان نیازمند مطالعات گسترده‌تر و عمیق‌تری است.
ریزپلاستیک‌ها چیستند و چگونه وارد بدن می‌شوند؟
ریزپلاستیک‌ها قطعات بسیار ریز پلاستیکی هستند که ابعاد آن‌ها از پنج میلی‌متر (تقریباً اندازه سر یک مداد پاک‌کن) تا یک میکرومتر متغیر است. ذراتی که از این هم کوچک‌ترند – یعنی ابعادی کمتر از یک میکرومتر دارند – به نانوپلاستیک معروف‌اند. هر دو نوع این ذرات زمانی تشکیل می‌شوند که ضایعات پلاستیکی در اثر قرار گرفتن در معرض باد، امواج، نور خورشید و گرما تجزیه می‌شوند.
آب و خاک آلوده به ریزپلاستیک‌ها سپس وارد محصولات کشاورزی، غذاهای دریایی و گوشتی که مصرف می‌کنیم، می‌شوند. علاوه بر این، ما ریزپلاستیک‌هایی را که از ظروف پلاستیکی یک‌بارمصرف به غذا و نوشیدنی‌ها نفوذ می‌کنند، نیز می‌بلعیم.
نقش پلاستیک‌های یک‌بارمصرف در این آلودگی غیرقابل انکار است. به گفته دکتر کریستیانی، پلاستیک‌های یک‌بارمصرف حدود ۴۰ درصد از تولید پلاستیک فعلی را تشکیل می‌دهند. این محصولات که شامل بطری‌های آب، بسته‌بندی‌های مواد غذایی و ظروف بیرون‌بر می‌شوند، سهم نامتناسبی در انباشت زباله‌های پلاستیکی دارند. متأسفانه در سراسر جهان، تنها حدود ۹ درصد از پلاستیک‌ها بازیافت می‌شوند و بیشتر آن‌ها در محل‌های دفن زباله، سایر نقاط محیط زیست یا از طریق سوزاندن دفع می‌گردند که هر یک به نوبه خود به چرخه آلودگی ریزپلاستیک‌ها دامن می‌زنند.
